Dyslexie

Als je dyslexie hebt, kun je moeite hebben met lezen, het verwerken van teksten en het snel begrijpen van schriftelijke informatie. Je hebt soms meer tijd nodig om teksten te lezen, samen te vatten of opdrachten te maken waarin veel taal voorkomt. Dyslexie is bij iedereen anders, maar het kan invloed hebben op het volgen van onderwijs, opdrachten maken of samenwerken met anderen.

Studenten met kenmerken van dyslexie ervaren soms:

Lezen en tekstverwerking

  • Teksten lezen kost extra tijd.
  • Het is lastig om snel hoofdpunten uit een tekst te halen.
  • Begrijpend lezen of lange meerkeuzevragen kunnen extra moeite kosten.

Klanken en woordherkenning

  • Je kunt klanken door elkaar halen, zoals b – d, ei – ij, eu – ui, v – f.
  • Hierdoor lees je langzamer of maak je eerder fouten.
  • Nieuwe of moeilijke woorden onthouden kost meer inspanning.

Schriftelijke toetsen

  • Toetsen met veel leeswerk kosten veel tijd.
  • Je kunt sneller fouten maken doordat je woorden anders herkent of leest.
  • Hierdoor kom je soms tijd tekort tijdens toetsen.

Deze situaties kunnen druk of stress geven, maar zeggen niets over jouw motivatie of talent. Veel studenten herkennen dit. Je bent niet de enige.

Kenmerken van dyslexie kunnen invloed hebben op:

  • het maken van toetsen met veel tekst
  • vakken waarin veel leeswerk of theorie zit
  • opdrachten waar je teksten moet samenvatten of analyseren
  • communiceren via lange stukken tekst
  • het tempo waarin je leert of informatie verwerkt

Gelukkig zijn er handige hulpmiddelen, aanpassingen en tips die je kunnen helpen. Vaak zijn kleine veranderingen al genoeg om fijner te leren en werken.

  • Teksteditor: gebruik een ‘kale’ teksteditor, zodat je niet afgeleid wordt. De functie ‘Overzicht’ in het menu ‘Beeld’ van Microsoft Office® Word kan je helpen om tekst voor een paper of scriptie te structureren.
  • Mindmapping kan je helpen om informatie te structuren en samen te vatten. Softwarevoorbeelden zijn: bubble.us, Coggle en Mindmaster.
  • Tekst-naar-spraaksoftware zoals Kurzweil, TextAid of Balabolka.
  • (Sprekende) rekenmachine: er zijn rekenmachines waarbij de ingevoerde bewerkingen zichtbaar blijven op het scherm. Er bestaat ook een sprekende rekenmachine, bijvoorbeeld Doublecheck of Kurzweil.
  • (Eigen) laptop: een laptop met het juiste lettertype, grootte, kleuren en lay-out. Misschien kun je op jouw school ook een computer reserveren met vaste instellingen en software-aanpassingen.
  • Rekenkaarten (mbo): bij het ER-examen mag je bij alle vragen de door CvTE vastgestelde rekenkaart(en) gebruiken, zoals de standaardkaart en aanvullende rekenkaart. De kaart helpt je als rekenhulp en uitwerkpapier. Na het examen wordt deze ingenomen en vernietigd. De standaardkaart mag je gebruiken als je een dyscalculieverklaring hebt en het gewone rekenexamen 2A, 2F of 3F maakt, of als je het ER-examen doet. De standaardkaarten 1, 2 en 3 hebben dezelfde informatie, maar zien er anders uit. Je kunt kiezen welke kaart voor jou het beste werkt. Meer informatie lees je hier.
  • Training: misschien biedt je onderwijsinstelling een training aan in het gebruik van digitale aanpassingen of software. Vraag dit na bij je studentendecaan, studieadviseur of studieloopbaanbegeleider.
  • Protocol Dyslexie (mbo) (ontwikkeld door Expertisecentrum Nederlands) geeft jou informatie over wat je rechten zijn voor begeleiding op school bij diagnose dyslexie.

Je staat er niet alleen voor

Je hoeft het niet alleen te doen. In de Ondersteuningswijzer vind je tips, hulpmiddelen, oefeningen en andere vormen van ondersteuning die je kunnen helpen tijdens je studie. Daarnaast zijn er organisaties waar je terechtkunt voor advies, praktische hulp of een luisterend oor. Wil je ervaringen uitwisselen met jongeren die vergelijkbare uitdagingen herkennen?

Tip!

Bekijk hieronder organisaties en mogelijkheden om in contact te komen met jongeren die vergelijkbare ervaringen hebben:

Organisaties

Deze organisaties kunnen je helpen bij Dyslexie.

Adviesbureau De Overstap

Adviesbureau De Overstap kan je helpen met ambulante begeleiding, (Job-) coaching en re-integratie. Ze ondersteunen zowel werkgevers, overheden, werknemers als particulieren. De organisatie is gevestigd in Hengelo en Zwolle en…

Naar de websiteContact opnemen

Babbage

Babbage ontzorgt studenten met een visuele-, motorische- of leesbeperking door het bieden van hardware en software hulpmiddelen. Daarnaast verzorgen ze individuele trainingen op locatie die gericht zijn op het aanleren…

Naar de websiteContact opnemen

Dedicon

Dedicon kan je helpen bij het toegankelijk maken van lesmateriaal. Ze maken teksten en beelden toegankelijk door schoolboeken beschikbaar te stellen in braille, in gesproken vorm, geschikt voor schermlezers, en…

Naar de websiteContact opnemen

Dyslexie Centraal

Dyslexie Centraal is een digitaal platform waarop ouders, leerlingen en professionals alle informatie kunnen vinden die zij nodig hebben over lees-/spellingproblemen en dyslexie in onderwijs en zorg. De website is…

Naar de websiteContact opnemen

Hersenstichting

Neurodiversiteit betekent dat hersenen op verschillende manieren werken en informatie verwerken. Dit is net zo normaal als verschillen in lichaamsbouw of huidskleur. ADHD is een voorbeeld van neurodiversiteit, net als…

Naar de websiteContact opnemen

Impuls & Woortblind

Een vereniging voor en door mensen met ADHD, ADD, dyslexie en dyscalculie.

Naar de websiteContact opnemen

Patiëntenfederatie Nederland

Nationale zorgnummer voor advies wanneer het aanbod van zorg te lang uitblijft.

Naar de websiteContact opnemen

RID

RID ondersteunt bij vaardigheden in taal- en rekenen bij behandeling voor dyslexie en dyscalculie. Zij bieden deskundige diagnostiek en specialistische behandeling bij (vermoeden van) dyslexie en dyscalculie.

Naar de websiteContact opnemen

Vereniging Onbeperkt Lezen

De vereniging behartigt de belangen van mensen die zijn aangewezen op lezen in aangepaste leesvormen; audio, braille, digitale tekst en grote letters.

Naar de websiteContact opnemen

Vergelijkbare ervaringen

Kom in contact met jongeren die vergelijkbare ervaringen hebben met Dyslexie.

Ontmoeting en uitwisseling

Impuls & Woortblind hecht veel waarde aan contact met gelijkgestemden, ook wel lotgenotencontact. Daarbij heb je het gevoel dat je helemaal jezelf kunt zijn en niet zo veel hoeft uit te leggen.…

Lees meer

StudentenCommunity onbelemmerd studeren

Kom in contact met andere ervaringsdeskundige studenten.

Lees meer